• 18/07/2024

‘Kwetsbaren weten niet waar ze recht op hebben.’ Welzijnszorg Kempen doet er iets aan.

TURNHOUT – Fraude en misbruik van sociale rechten krijgen veel aandacht in de pers. Die cijfers verdwijnen echter in het niets ten opzichte van een veel groter probleem: de non-take-up. Mensen in armoede die niet krijgen waar ze recht op hebben. Daar willen Welzijnszorg Kempen samen met de gemeenten Balen, Ravels en Rijkevorsel met het project gemeente zonder gemeentehuis iets aan doen. Op basis van een internationale vergelijkende studie voor de Europese Unie, neemt minstens 40 procent van de burgers hun rechten niet (volledig) op.

Vandaag, op een inspiratiedag in De Warande in Turnhout, deelden ze graag, met experten wat ze geleerd hebben aan 80 medewerkers van andere gemeenten. Suzan Martens (rechts op de foto) werkt voor knightmoves, een onderzoeksbedrijf in Gent: ‘Wij doen vooral projecten waarbij we de stem van de eindgebruiker centraal zetten doorheen het hele traject. In dit geval zijn dat burgers die hun rechten willen opnemen. Dit traject is behoorlijk intensief voor de lokale besturen omdat zij zelf aanwezig zijn op de co-creatie-sessies waar wij op zoek gaan naar oplossingen.’

Katrien Serroyen (midden op de foto), beleidsmedewerker van Welzijnszorg Kempen: ‘Wij hadden twee vragen voor aanvang van dit project. We stelden vast dat er een heel aantal burgers hun rechten niet opnamen en wilden weten hoe dat kwam maar anderzijds willen we naar oplossingen werken. Bovendien stelden we vast dat lokale besturen wel een steeds groeiende interesse hebben in participatie maar ze bereiken heel kwetsbare burgers niet met de klassieke vormen van participatie. Naar een vraag-antwoord-sessie met de gemeente bijvoorbeeld komen weinig kwetsbare burgers. Wij wilden weten of een digitale manier  van participatie wel de juiste was om kwetsbare burgers te bereiken. De OCMW’s van Rijkevorsel en Ravels hadden specifiek contacten en interesse rond het digitaal bevragen. Nadien is Balen mee op de kar gesprongen. Het is een intensief traject van half januari tot nu.’

‘Vandaag mogen we besluiten dat er een hoge drempel is om naar het OCMW te stappen om hulp te vragen. Anderzijds weten kwetsbaren vaak niet waar ze recht op hebben en wat de voorwaarden zijn. Of ze kunnen het niet aanvragen omwille van allerlei administratieve drempels. De procedures zijn te complex. We leerden alvast dat dé ultieme oplossing het automatisch toekennen van het recht is. Dankzij de middelen die Vlaanderen vrij maakt voor de gemeente zonder gemeentehuis projecten, wordt hier juridisch en technisch steeds meer mogelijk. Jammer genoeg kan dit niet altijd. Dus gingen we op zoek naar wat gemeenten nog kunnen doen. Goede praktijken zijn om rechthebbenden actief op te sporen en hun liefst persoonlijk en in heldere taal te informeren over het recht, als je mensen aanschrijft al aan te geven op de briefomslag dat die goed nieuws bevat en dat je ook schaamte wegneemt: een tegemoetkoming is een recht én geen aalmoes waar je om moet smeken.’

Elk lokaal bestuur ging aan de slag met een te weinig benut lokaal sociaal recht: Balen met de korting op de buitenschoolse kinderopvang, Ravels met de huurtoelage en Rijkevorsel met de onderwijscheque. Bert Vangenechten (N-VA, links op de foto), schepen sociale zaken en welzijn in Rijkevorsel: ‘Wij stelden vast dat van de onderwijscheques die wij uitstuurden er een heel deel niet meer terug binnen kwam. Wij geven zeven cheques uit maar als je die niet verstandig inzet doe je nadeel. We gaan nu een aantal kleine ingrepen doen: niet meer het woord cheque gebruiken maar attest en geen zeven meer maar één. Wij merkten al langer dat de drempel om naar het OCMW te gaan voor veel mensen veel te hoog lag. Zowel OCMW als gemeentehuis krijgen nu één deur bij ons. Niemand zal merken waarom je er binnen gaat.’

Edwin MARIËN

🤞 Abonneer u op onze nieuwsbrief

Ontvang tweemaal per week een overzicht van het nieuws uit uw regio


Aanverwante berichten